12. Yargı Paketi (7589 sayılı Kanun) ile ne değişti? Belirsiz alacak davası kalktı, yapay zekâ bilmiyor
Son güncelleme
Kısa cevap: Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen 7589 sayılı Kanun 31 Temmuz 2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı. HMK’daki belirsiz alacak davasını (m.107) kaldırdı; kısmi davada talebin bir kez artırılmasına imkân tanıdı ve duruşma aralarına üç ay sınırı getirdi. Ayrıca Borçlar Kanunu’nda bedensel zarar tazminatlarının faiz başlangıcını, İYUK’ta temyiz yolunu ve CMK’da Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının itiraz süresini değiştirdi. Bilgileri bu tarihten önce kesildiği için yapay zekâ modelleri bu değişiklikleri bilmiyor; testimizde iki model sekiz sorunun hiçbirini doğru cevaplayamadı. Claude, Yargı PRO’ya bağlıyken sekiz sorunun tamamını doğru cevapladı.
7589 sayılı Kanun’la değişen başlıca hükümler#
| Hüküm | Ne değişti | Yürürlük |
|---|---|---|
| HMK m.107 | Belirsiz alacak davası yürürlükten kaldırıldı. Kaldırılmadan önce açılmış davalara uygulanmaya devam eder (7589 s.K. geçici m.1/10). | 31.07.2026 |
| HMK m.109/4 | Kısmi davada talep, aynı davada bir defaya mahsus ve iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sonuna kadar artırılabilir; zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinde kesilmiş sayılır. | 31.07.2026 |
| HMK m.147/3 | Duruşmalar arasındaki süre üç aydan uzun olamaz; zorunlu hâllerde hâkim gerekçesini belirterek daha uzun süre verebilir. | 31.07.2026 |
| HMK m.149/4 | Duruşmaya ses ve görüntü nakliyle katılanlar için ikrar, yemin, davanın geri alınmasına muvafakat, feragat, kabul ve sulh dışında elle atılan imzaya ilişkin hükümler uygulanmaz. | 31.10.2026 |
| HMK m.166, 168, 362/3 | Davaların birleştirilmesi, birleştirme ve ayırma kararlarına karşı kanun yolu ve istinaf sonrası temyiz kuralları yeniden düzenlendi. | 31.07.2026 |
| TBK m.55 | Çalışma gücü kaybı ve destekten yoksun kalma tazminatlarında kazancın bilindiği döneme olay tarihinden, bilinemediği döneme karar tarihinden kanuni faiz işler; ifa amacıyla tahkikat başlayıncaya kadar ödenen bedel oransal olarak mahsup edilir. Yürürlükten sonra meydana gelen olaylara uygulanır (7589 s.K. geçici m.1/9). | 31.07.2026 |
| TCK m.158/4 | Dolandırıcılığa iştirak, banka ya da kredi kartı gibi bir ödeme aracını veya hesabın kullanılmasını sağlayan bilgileri başkasına vermekle sınırlıysa ceza yarı oranında indirilir. | 31.07.2026 |
| 2576 s.K. m.7 | İdare mahkemesinde tek hâkimle görülen iptal ve tam yargı davalarının sınırı 486.000 TL. | 31.07.2026 |
| İYUK m.46/2 | Temyize açık davalar listesinde olmayan davalarda, bölge idare mahkemesinin kaldırma üzerine yeniden verdiği karar 30 gün içinde temyiz edilebilir. Tek hâkimle görülen davalar, 4081, 3091 ve 6458 sayılı Kanunlardan doğan davalar, parasal sınırın altında kalan farklar ve yalnız vekâlet ücreti ya da yargılama giderine ilişkin kararlar hariçtir. | 31.07.2026 |
| CMK m.308 | Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ceza dairesi kararlarına, dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren üç ay içinde itiraz eder. | 31.07.2026 |
| TMK m.444 | Vesayet altındaki kişinin taşınmazı UYAP’a entegre elektronik satış portalında açık artırmayla satılır. | 31.10.2026 |
Hükümlerin tam metnini kaynağından okuyun: 7589 sayılı Kanun. Kanunun yürürlük maddesine (m.26) göre HMK m.149, TMK m.440 ve m.444 değişiklikleri yayımdan üç ay sonra (31.10.2026), öteki hükümler ise yayım tarihinde (31.07.2026) yürürlüğe girdi; Danıştay Kanunu’na ilişkin 3. madde 23.07.2026’dan itibaren geçerli sayıldı.
Belirsiz alacak davası: kalktı, ama eski davalar sürüyor#
HMK m.107 işçilik alacakları gibi miktarı baştan belirlenemeyen alacaklarda asgari bir miktarla dava açmaya imkân veriyordu. 7589 sayılı Kanun maddeyi 31 Temmuz 2026’dan itibaren kaldırdı. İki noktaya dikkat:
- Eski davalar: Bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davaları m.107’ye göre görülmeye devam eder.
- Yeni davalar: Alacağın bir kısmı için kısmi dava açılır; yeni m.109/4’e göre talep tahkikatın sonuna kadar bir kez artırılabilir ve zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinde kesilmiş sayılır.
Gerçek bir ölçüm: yapay zekâ bu değişiklikleri biliyor mu?#
3 Kasım 2026’da iki yapay zekâ modeline, Claude (Opus 5.5) ve Gemini 4’e, bu değişikliklerle ilgili 8 soru sorduk. Claude’u bir kez araçsız, bir kez Yargı PRO’ya bağlıyken çalıştırdık. Soruların hepsinde “Kasım 2026 itibarıyla” güncel hükmü istedik. Cevapları kanunun güncel metnine göre puanladık.
| Model | Doğru | Kısmen | Yanlış | “Bilmiyorum” |
|---|---|---|---|---|
| Claude, araçsız | 0 | 0 | 7 | 1 |
| Gemini 4, araçsız | 0 | 1 | 6 | 1 |
| Claude, Yargı PRO bağlı | 8 | 0 | 0 | 0 |
Yanlış cevapların ortak noktası, eski kuralı güncel kural gibi anlatmaları:
- “Bugün belirsiz alacak davası açılabilir mi?” İki model de “Evet, açabilir” dedi ve HMK m.107’yi dayanak gösterdi. Yargı PRO’ya bağlı Claude ise maddenin 7589 sayılı Kanun’la kaldırıldığını ve bunun yerine kısmi davada talebin bir kez artırılabileceğini yazdı.
- “Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının itiraz süresi nedir?” İki model de “otuz gün” dedi. Yeni süre, dosyanın teslim edildiği tarihten itibaren üç ay.
- “Kaldırma üzerine verilen bölge idare mahkemesi kararı temyiz edilebilir mi?” İki model de “temyiz edilemez, kesindir” dedi. Yeni İYUK m.46/2, sayılan istisnalar dışında bu kararları temyize açtı.
Modeller kötü değil; bilgileri bir tarihte kesiliyor. Claude kendi bilgisinin Haziran 2026’da bittiğini söyledi, kanun ise 31 Temmuz’da yayımlandı. Bir model “bilgi kesim tarihimden sonraki değişiklikleri doğrulayamam” dese bile çoğu zaman yine eski kuralı yazıyor. Testin bütün soruları, cevapları ve puanları: Yapay zekâ Türk hukukunda ne kadar doğru?
Yapay zekâyla çalışırken ne yapmalı?#
- Mevzuatı kaynağından getirtin. Yapay zekânız güncel mevzuat metnine erişebiliyorsa maddeyi hafızasından değil, mevzuat.gov.tr’deki güncel metinden okur. Cevapta değişikliği yapan kanun ile madde numarasının (“7589/19 md.” gibi) ve mevzuat.gov.tr bağlantısının yer alıp almadığına bakın; bağlantıyı açıp metni kontrol edin.
- Tarihi sorun. “Bu madde bugün yürürlükte mi, son değişikliği hangi kanunla yapıldı?” diye sorun.
- Geçiş hükmüne bakın. Bir hükmün eski davalara uygulanıp uygulanmayacağı çoğu zaman değişiklik kanununun geçici maddesindedir.
Yapay zekânızı mevzuata ve içtihada bağlamak için: Claude, ChatGPT ve Gemini Türk hukuku kaynaklarına nasıl bağlanır? Mevzuat araması her pakettedir; 14 günlük deneme Pro kapsamındadır ve ödeme bilgisi istenmez. Ayrıntı: Fiyatlandırma.
Sık sorulanlar
Belirsiz alacak davası kaldırıldı mı?
Evet. HMK m.107, 7589 sayılı Kanun’un 19. maddesiyle 31 Temmuz 2026’dan itibaren yürürlükten kaldırıldı. Bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davalarında m.107 uygulanmaya devam eder. Yeni davalarda kısmi dava açılır; talep m.109/4’e göre tahkikat sonuna kadar bir kez artırılabilir.
12. Yargı Paketi hangi kanun?
Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen düzenleme, 16 Temmuz 2026’da kabul edilen ve 31 Temmuz 2026 tarihli, 33326 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 7589 sayılı Kanun’dur.
Yapay zekâ bu değişiklikleri neden bilmiyor?
Modellerin bilgisi belli bir tarihte kesilir; testimizdeki Claude bilgisinin Haziran 2026’da bittiğini söyledi. Yapay zekânız güncel mevzuat metnine erişmiyorsa eski kuralı güncel gibi anlatabilir.